Chuyên môn vs. tư cách

Chuyên môn cao không hẳn là tư cách cũng cao. Chuyên môn không cao không đồng nghĩa với tư cách thấp. Khả năng làm toán không nhất thiết phải tỷ lệ thuận với sự chính trực. Một giải thưởng chuyên môn dù ngất ngưỡng đến đâu cũng không phải là bảo chứng đã miễn nhiễm với thói cơ hội.

Nhiều người đang lẫn lộn hai khái niệm này khi bàn về bài viết của Ngô Bảo Châu. Theo họ, thông minh siêu phàm như thế thì không thể là kẻ cơ hội được (?). Hoặc, đã đoạt giải Fields thì phát biểu nào cũng đúng, cũng thâm thúy (?) theo kiểu tư duy của nghị Quế: “Đồng hồ Tây thì có sai bao giờ!”

Không hẳn thế! Trong giới khoa học, không thiếu những kẻ có trí tuệ siêu việt nhưng sẵn lòng bán mình cho quỉ hay… đánh đĩ chính trị.

Ngược lại, không thiếu người ít bằng cấp, thậm chí thất học, nhưng có phẩm cách rất đáng ngưỡng mộ.

Thiển nghĩ, cần tách bạch hai chuyện trước khi đọc bất cứ ai! Nhất là trong bối cảnh “viết thì phải lách”, hay thói cơ hội lại đươc ngụy trang bằng sự khẳng khái (giả hiệu).

45 thoughts on “Chuyên môn vs. tư cách

  1. Cafe Đắng

    Trên mạng có 1 phãn biện về bài viết của GS NBC [URL=”http://www.danchimviet.info/archives/31737″]http://www.danchimviet.info/archives/31737[/URL]. Tác giã bài phãn biện là Huỳnh thục Vy, có thễ người ta thích hoặc không thích bài viết này nhưng theo tôi đây là một bài viết hay. Điều đáng ngạc nhiên là nhiều người phê phán là HTV còn nhỏ tuổi không đáng phê phán một người kính trọng như GS NBC! Có lẻ đây là kiểu suy nghĩ gia trưởng! Trong tranh luận, chỉ có đúng hay sai, chứ sự thật không phụ thuộc vảo tuổi tác hay địa vị xã hội. Đến bao giờ người VN mới từ bò những suy nghĩ phong kiến này?

    1. Dr. Nikonian

      Tôi không có ý định đưa ra một nhận xét cá nhân về bài viết của NBC. Tuy nhiên, theo dõi những cuộc tranh luận khá nảy lửa chung quanh bài viết này, tôi thấy có khá nhiều ý kiến bị nhiễu trước nhân thân và thành tựu khoa học của tác giả. Thiết nghĩ, chỉ nên chú trọng vào văn bản đã viết ra và hành động có xứng hợp không để nhận định, loại bỏ các chủ kiến khi tranh luận.
      Vậy thôi!

    2. Dr. Nikonian

      Đã email riêng về vụ thuốc men cho người bệnh Lupus. Bạn nhận được chưa? Thuốc đó chưa có ở VN nhé bạn

      1. Nguyễn Hoàng Linh

        Chào anh Phương,
        Em rất hay vào đọc blog của anh. Anh viết hay và sâu sắc. Em rất thích ngành y và dược, (tí nữa thì ngày xưa em đã học ngành y rồi đấy:-). Hiện nay em đang làm nghề bán hàng trong lĩnh vực viễn thông, nhưng sở thích của em vẫn là đọc về y và dược, về cuộc sống và góc nhìn của những thầy thuốc như anh.
        Nhân chuyện anh nhắc đến lupus, em có một đứa cháu trai mắc bệnh này (cụ thể là SLE), trước đó cháu dùng plaquenil và NSAID (Celebrex), nhưng vừa chuyển sang điều trị bằng corticosteroids (Prednisolone) theo đơn của bệnh viện bên Thái Lan, có lẽ là do flare-up. Em xin mạo muội hỏi anh có phải là anh nhắc đến thuốc mới Benlysta, phải kô ạ? Nếu vậy thì ở Việtnam hay trong khu vực thuốc đã có chưa ạ và bệnh viện nào có thể khám và kê toa loại thuốc này.
        Em mong nhận được chỉ dẫn của anh.
        Em cảm ơn anh nhiều. Chúc anh vui và ‘nhuận sắc’ đều đều ạ.

        1. Dr. Nikonian

          SLE là một bệnh phức tạp. Điều trị cũng rất khác nhau tùy theo hoạt tính của bệnh, Không phải trường hợp nào cũng cần Benlysta đâu. Thuốc này chưa có ở VN. Có một thuốc tương tự là Rituximab (Mabthera) thì đã có, nhưng phải cân nhắc kỹ trước khi sử dụng.
          Nếu bệnh Lupus của em bạn chỉ dừng lại ở khớp, không tổn thương nội tạng (nhất là thận) thi không nhất thiết phải dùng các thuốc kháng thể đơn dòng (monoclonal antibldy) đâu nhé.

          1. Nguyễn Hoàng Linh

            Anh trả lời nhanh quá, em cảm ơn anh nhiều. Bác sĩ của cháu cũng chưa chỉ định thuốc -mAb, liệu có phải đó là để dành, kiểu như là last resort kô anh?
            Anh ơi, có cách nào hạn chế tối đa được tác dụng phụ của steroids kô ạ, vì em sợ về lâu dài dễ gây ra tổn thương thận ở cháu, hiện nay creatinine của cháu đang ở mức cao rồi ạ. Anh bớt chút thời gian cho em thêm chỉ dẫn nhé.

  2. Nguyễn T. Thanh Vân

    Tôi thì đã biết và từng ngưỡng mộ những bà mẹ ở những vùng thôn quê, họ không có học, thậm chí có người không biết chữ mà cách đối nhân xử thế của họ thì tuyệt với. Chân chất, không màu mè, khách sáo. Cám ơn bác sỹ. Con gái tôi chăm đọc blog của bác sỹ hơn tôi. Bài này cháu lại gửi cho tôi và nhắc tôi đọc.

    1. Dr. Nikonian

      Hoàn toàn đồng ý với nhận xét của bà về những bà mẹ chân quê nước mình.
      Chân thành cảm ơn thịnh tình của mẹ con bà đã dành cho trang này

      Quí mến

  3. Tom Bui

    Khong “tai nạn” dau cac anh, ma day la mot ke hen. Mot nguoi co Tri Thuc se khong bao gio lam vay.

    Minh tin NBC la ke hen. Anh Phuong cu duc bo thoai mai nghe anh.

    Than,

  4. Hiển Nguyễn

    Bác nói rất đúng là chuyên môn và tư cách là hai khái niệm khác nhau.

    Tuy nhiên em nghĩ là người trí thức, trước khi mình nhận xét về bất kỳ ai, đặc biệt nếu đó là nhận xét xấu, thì mình phải xem xét cho kỹ.

    Nếu không đủ thông tin để nhận định thì theo em không nên nói. Mỗi người đều có lý do riêng để quyết định làm điều gì đó mà người đó coi là hợp lý nhất.

    Nhận xét theo kiểu ông này là thế này thế kia… mà không có gì ủng hộ hay cảm thông, em nghĩ đó là tư duy chụp mũ.

    Chúc bác khỏe,

    Hiển

  5. mười tạ

    Tôi đọc “người bệnh cuối ngày” trước khi yêu mến blog của Bác sĩ (BS).
    Nhưng bài này tôi thấy có mấy ý không hiểu:
    -Theo BS khái niệm “thất học” đồng nghĩa với “không được đến lớp”?
    -Có bằng cớ nào chứng minh bối cảnh bây giờ “viết thì phải lách”? (hay lách vì tư lợi?).
    Tôi khâm phục cách viết ngắn gọn của BS cũng như bài “Về sự sợ hãi” của GS Châu.
    Nếu vấn đề GS Châu viết BS có quan tâm sao không viết bài nói quan điểm của mình, hay cũng “im lặng đáng sợ” như đa số “trí thức” khác.
    BS cứ dùng logic “không phải…thì….” để áp đặt “đánh đĩ” hay “cơ hội” thì không thuyết phục lắm. Lôgic không chặt mà gán những đó cho người ta thì không tốt.

    1. Dr. Nikonian

      Trước hết, xin cảm ơn bạn đã có lòng yêu mến trang nhà, cũng như cuốn sách của tôi. Cũng cảm ơn bạn đã giúp tôi có cơ hội nói rõ một số điều:

      1. Khái niệm “thất học” tôi dùng trong bài này ám chỉ tình trạng không được ăn học, đào tạo, hay “không được đến lớp” như bạn nghĩ. Tuy nhiên, xin nói rõ, tôi không bao giờ đánh đồng khái niêm “thất học”, dù dưới bất cứ định nghĩa nào, với sự miệt thị hay khinh rẻ.

      2. Khi đặt câu hỏi về bằng chứng “bối cảnh bây giờ viết thì phải lách”, tôi e rằng bạn đang sống ở một hành tinh khác! Tôi xem đây là điều hiển nhiên và không cần phải chứng minh dài dòng. Mong bạn thứ lỗi, nếu có dịp gặp nhau sẽ nói chuyện nhiều hơn.

      3. Điều quan trọng nhất, mục đích của bài viết này là không nhằm phê phán bài viết hay cá nhân NBC. Khi theo dõi những tranh cãi nẩy lửa về bài viết của NBC, tôi thấy có một khuynh hướng như thế này:

      + Ông ấy, bà ấy là người thông minh kiệt xuất như thế. Do đó, ông ấy, bà ấy không thể sai. Có chăng là em, cháu, chưa đủ trí óc để hiểu ý ông, bà ấy.
      + Em, cháu là đồ con nít, chưa có bằng cấp gì cao xa, không đủ tư cách để bàn về cao kiến của một người nổi tiếng.

      (Tôi sẽ không dẫn link đến các cuộc tranh luận kiểu này, để không bị chụp mũ “phát tán các tài liệu không lành mạnh”. Thêm một bằng chứng cho câu hỏi 2 của bạn về viết lách :D)

      Tôi cho rằng việc gán ghép theo kiểu cả vú lấp miệng em như thế là không công bằng và rất phản khoa học. Do đó, mục đích duy nhất của bài viết trên là không nên đánh đồng nhân thân, học vấn… với tư cách hay bản lĩnh. Đó là một kiểu tranh luận đầy định kiến và áp đặt, vì chuyên môn và tư cách không nhất thiết tỷ lệ thuận với nhau. Đó là logic của tôi!

      Cuối cùng, như một người nghe nhạc, mặc dù không biết hát, thậm chí hát rất tệ, tôi có quyền thích hay không thích cách người ca sĩ trình bày bài hát. Mặc dù, xin nhắc lại, bài viết của tôi không phê phán ca sĩ, không phê phán bài hát của người ca sĩ đó (xin đọc thêm các bài viết của tôi dưới tag ngô bảo châu). Tôi chỉ bày tỏ sự không đồng tình với cách tranh luận quanh bài hát đó.

      PS. Tôi ghi nhận thêm một kiểu tranh luận cũng khá phổ biến nữa như vầy: “Anh chê ổng, vậy ngon anh làm đi!” Hoặc: “Anh không làm thì anh không có quyền bàn tán”. Tranh luận theo kiểu Ad Hominem Tu Quoque không bao giờ dẫn đến chân lý, chắc bạn đồng ý với tôi.

      Quí mến,

  6. mười tạ

    -Cảm ơn Bác sĩ đã phản hồi tôi trong vòng 58 phút.
    -Tôi đồng ý với BS “không thiếu những kẻ có trí tuệ siêu việt nhưng sẵn lòng bán mình cho quỉ hay… đánh đĩ chính trị.”, hay như cách diễn đạt của Gs Nguyễn Văn Tuấn trên trang nhà của GS: “Không phân biệt được cá nhân và quan điểm là dễ bị thuyết phục bởi ngụy biện, và sa đà vào những vấn đề làm lạc hướng luận điểm của cá nhân đó”.
    -Nhân tiện xin hỏi BS, giữa bức thư của TT Lincoln gửi Thầy hiệu trưởng con trai ông và thư của BS gửi cho con trai, sao có sự khác nhau tầm ảnh hưởng nếu chỉ dựa vào nội dung 2 bức thư?
    Cảm ơn BS về nhiều bài viết bổ ích!

  7. Hai Lúa

    Bởi thế người ta mới phân biệt lưu manh trí thứctrí thức lưu manh.

    Hạng chân tiểu nhân lưu manh có trí thức thì nguy hiểm nhưng người ta còn biết mà dè chừng. Chớ cái hạng ngụy quân tử trí thức mà lưu manh ngầm chuyên ném đá giấu tay thì còn nguy hiểm gấp mười.

  8. Tom Bui

    Cam on ban 10 ta, cau phat bieu cua anh Tuan that dung. Lam gi thi lam mot nguoi hieu biet va co tri thuc khi nguoi khac co chuyen voi luat phat. Minh khong nen co nhieu y kien se de dan den ngo nhan cho tu cach cua nguoi khac. Do la dieu minh khong dong y voi NBC thoi. Co the ban do chua co mot cach nhin dung dan ve con nguoi.

    Thoi chuyen ni toi day ngung di cac ban oi.

    Than,

  9. nguyễn thy anh

    Chuyên môn cao không hẳn là tư cách cũng cao. Chuyên môn không cao không đồng nghĩa với tư cách thấp.
    đây là một nhận xét mà thời đại nào cũng đúng và đáng để suy ngẫm đánh giá con người! nhất là trong thời buổi này, tại quê hương mình. Tôi đã sống khá đủ và đi cũng khá nhiều, rất nhiều người dân ở các vùng quê xa xôi ít học nhưng sống rất chân thực, trước sau như một, mình sẽ học được rất nhiều điều ý nghĩa thiết thực cho cuộc sống từ chính họ, nhiều hơn từ các chính trị gia hay từ một sô khoa học gia đương đại của ta.
    Tôi đã sống tốt hơn hôm nay cũng phần nào chính là từ những bài học của những người ít học này!

  10. Nguoidalat

    @muoita: Toi khong nghi BS Nik muon binh pham ve bai viet hoac nhan cach cua NBC. Nhung nho y kien phan bien cua ban, chung ta co mot cuoc trao doi rat uh la hao hung.

    La mot doc gia, toi chi thay khong hieu thai do cua NBC. Trong mot hoan canh rat nhay cam va day tranh cai nhu vay. Ong ay, khong may la dang la mot nhan vat rat tieng tam, lai bay to y kien rat map mo va lap lung. Chang hieu voi muc dich gi? Hay chi muon bay to suy nghi ca nhan?

    Toi nghe co ai do noi ‘Khi hai ben ban nhau, anh dung giua se an dan cua ca hai phia”. Anh muon dang hang de di ca hai bo, nhung kho la anh nang kg qua nen ca hai bo deu sap, anh bi tai nan.

    Cung nhu bac sy, toi khong binh luan ve nhan dinh cua NBC, do la y kien ca nhan cua ong ta.

      1. nguoidalat

        Da thua bac em chua co may man duoc di Tay. Em cung khong hieu cau hoi cua bac co lien quan gi den comment cua em. Mong bac chi bao giup. Cam on bac.

        1. Nhachuaanchay

          Thực với bác nguoidalat là em vừa nghe lại bài Reality trong phim La Boum, thấy mình dễ tổn thương kinh khủng. Cái văn hóa lãng mợn của Pháp nó thế đấy bác ạ, làm tinh thần què quặt – Bảo đại cũng nói một câu gì đấy, vua gì mà nói em đếch hiểu ổng nói j hết trơn, gì mà nô lệ với tự do, có lẽ phải vừa nói vừa ngâm mới hiểu được

    1. Dr. Nikonian

      Tôi phải đục bỏ 2 câu của bạn vì không muốn biến entry này thành một diễn đàn ủng hộ TS Cù Huy Hà Vũ. Xin lượng thứ.
      Quí mến

  11. Đức Trị

    Em rất tâm đắc với phát biểu của anh Phương về việc cần tách bạch giữa chuyên môn và tư cách. Tuy nhiên, dù anh không nói nhưng nhiều người đọc đều hiểu dường như anh ám chỉ hay chính xác hơn là bức xúc trước sự không consistency trong bài viết của GS. Ngô Bảo Châu. Và nếu đúng là vậy thì có lẽ anh cũng lại mắc một sai lầm rất Việt là dễ dàng Thánh hóa một thần tượng để rồi sau đó chờ đợi vị Thánh này làm những điều của Thánh ở bất cứ lĩnh vực nào. Theo em, chúng ta cần công bằng với GS. Châu, ông ta là một nhà toán học chứ không phải là một chính trị gia vì vậy nếu ông có những nhận định hơi mù mờ về chính trị cũng là một chuyện bình thường và giả sử ông ta có dùng sự mù mờ đó để tự bảo vệ cho 2 nhận định rất hay ở phần sau thì đó cũng là một sự khôn ngoan giống người thường phải không anh? Hay mọi người lại chờ đợi Ngô Bảo Châu phải phát biểu thật hăng để rồi được đoàn tụ với bác Cù thì mọi người mới hả dạ? và em cũng mong mọi người cần tách bạch giữa tư cách GS. Châu và việc nhận nhà của nhà nước. Với riêng em, GS. Châu là một người yêu nước như bao con dân Việt khác và ngoài lĩnh vực toán học thì ông giống người thường về mọi thứ (kể cả sinh lý?). Và đã bình thường thì lâu lâu nhất định phải có một chút bất thường, việc đó có chi lạ phải không anh?

    1. Dr. Nikonian

      Bạn nói chí lý: không ai mong mỏi dân toán Chicago bị “nhập kho” để mặc chung áo Juventus với dân luật Sorbone.
      Cũng không nên thần thánh hóa hay thần tượng bất cứ nhân vật nổi tiếng nào. Có điều, như những người nổi tiếng, có ảnh hưởng đến dư luận xã hội, người ta có quyền mong chờ ở họ một điều duy nhất: sự chính trực!
      Sai lầm ai chẳng có, không sao! Sự chính trực, chứ không phải nhân thân, học vị, sẽ biện minh cho bất cứ sai lầm nào.
      Giống, thậm chí hơn người bình thường về sinh lý: hoan nghênh nhiệt liệt!😀 Nòi giống Việt ngày càng oách chứ sao.
      Chúc một ngày vui.

      1. Nguoidalat

        …. “bị “nhập kho” để mặc chung áo Juventus”…. lol.

        Vietnam se co mot ngay hanh dien truoc the gioi la ho co mot nha tu nhieu tri thuc nhat🙂

  12. Đức Trị

    Cám ơn phản hồi của anh, đọc xong em lại giật mình, hình như chính trực là một từ sensitive phải không anh? Em còn nhớ lúc trước Đại thi hào Nguyễn Trãi đã từng viết:
    Tuy mạnh yếu có lúc khác nhau
    Nhưng “chính trực” đời nào cũng thiếu?
    Hi hi, em chỉ cà rỡn thôi. Kính chúc anh một ngày làm việc vui vẻ nghen

  13. Quang Dũng

    Vậy em xin hỏi: Theo anh NBC có “cơ hội” không? Ít nhất là nhận xét của anh về NBC qua bài viết về sự sợ hãi.

  14. Try

    Thấy bài viết của TS NBC có vẻ đá đểu phiên tòa hơn. Có điều do bản thân nổi tiếng quá nên bài viết bị mổ xẻ hết cỡ. Có thể gọi là nổi tiếng đi liền với trách nhiệm không nhỉ? Không biết có phải vì vậy mà đóng blog luôn không?
    Nên bác sĩ ráng đừng nổi tiếng quá nha, để cháu còn vô blog bác sĩ đọc bài nữa.😀

    1. Dr. Nikonian

      Hì, bạn cứ copy 2 cái logo của OK và Durex rồi paste vào trang này là tôi nổi tiếng liền hà😀
      Cảm ơn lời khuyên rất chí lý!

  15. Kim

    Bài viết này hay,các ý kiến và trả lời cũng hay,em hiểu khi đánh giá 2 bài viết của 2 người thì nên khách quan theo đúng sự cảm nhận của mình chứ ko vì ông này làm lớn mà chúng ta thiên vị.🙂🙂

  16. nhimhanoi

    Tôi thì nghĩ là GS NBC ít ra là người có lòng, có nhiệt huyết với đất nước, dân tộc thông qua những việc GS đã làm…Rất nhiều người tương tự như GS đã chán ko tham gia bình luận về những vấn đề thời sự của đất nước mà tập trung kiếm tiền ở NN!

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s